Açık Miyom Ameliyatı

Açık miyom ameliyatı (açık miyomektomi), rahmi koruyarak miyomların, karına açılan bir kesiden çıkarıldığı bir ameliyattır. Büyük, çok sayıda ya da zor yerleşimli miyomlarda düşünülebilir; yöntem, miyomun özelliklerine, belirtilerinize ve kişisel tercihlerinize bakılarak birlikte belirlenir. Burada genel bir çerçeve bulacaksınız; bu bilgiler sizin için yapılacak kişisel değerlendirmenin yerini tutmaz.

Açık miyom ameliyatı (miyomektomi) nedir?

Miyom, rahim kasından gelişen iyi huylu bir yumrudur. Miyomektomi, miyomların rahim duvarından çıkarılıp rahmin yerinde bırakıldığı ameliyatın genel adıdır. Açık yöntemde karın duvarı bir kesiyle açılır, rahme doğrudan ulaşılır, miyomlar çıkarılır ve rahim duvarı dikilir. Çıkarılan doku patolojiye gönderilir.

Miyomektomi ile rahim alma arasındaki fark nedir?

Miyomektomide sadece miyomlar çıkarılır; rahim ve gebelik olasılığı korunur. Rahim alma ameliyatında ise rahmin kendisi alınır; adet kanaması durur ve gebelik artık mümkün olmaz. Doğurganlık istemeyen kişilerde rahim alma da bir seçenek olarak konuşulabilir. Miyomu olan kişide ilaç seçenekleri yetersiz kalırsa ya da kabul edilmezse, miyomektomi ve rahim alma ameliyatının birlikte değerlendirilmesi önerilir.

Hangi durumlarda açık yol düşünülür?

Karın yoluyla miyomektomi, rahmini korumak isteyen ve belirti veren miyomu olan kişide rahim almaya bir alternatiftir; açık ya da kapalı yol, miyomun boyutuna, sayısına, yerleşimine, cerrahın deneyimine ve sizin tercihinize göre seçilir. Açık yol şu durumlarda öne çıkabilir:

• Miyom büyükse ya da çok sayıdaysa
• Miyom, rahim ağzı veya rahmi tutan geniş bağ gibi ulaşılması zor bir yerdeyse
• Karında belirgin yapışıklık bekleniyorsa
• Cerrahın değerlendirmesine ve olanaklara göre açık yol daha uygun görülüyorsa

Rahim boşluğuna doğru büyüyen bazı miyomlar ise karın kesisi olmadan, rahim ağzından girilerek alınabilir. Hangi yolun uygun olduğuna muayene ve görüntüleme bulgularıyla karar verilir.

Ameliyat öncesinde neler yapılır?

Ameliyattan önce miyomlarınızın kaç tane olduğu, ne kadar büyüdüğü ve rahminizin neresinde bulunduğu ultrasonla, gerekirse manyetik rezonans görüntüleme (MR) ile belirlenir. Yoğun adet kanaması kansızlığa yol açabileceğinden kan değerleriniz kontrol edilir; kansızlığınız varsa ameliyattan önce tedavi edilmesi ve gerekirse kan hazırlanması hedeflenir. Anestezi değerlendirmesi de yapılır; düzenli kullandığınız ilaçları, alerjilerinizi ve geçirdiğiniz karın ameliyatlarını hekiminize bildirmeniz gerekir. Aç kalma ve ilaç kesme yönergelerini ameliyat ekibi size verir.

Ameliyat nasıl yapılır?

Anestezi türünü ameliyat ve anestezi ekibi belirler. Kesi çoğunlukla alt karında, bikini çizgisine yakın ve yatay şekilde açılır; büyük rahimlerde bile bu kesi kullanılabilir. Rahim üst karına kadar uzanıyorsa, belirgin yapışıklık bekleniyorsa ya da karın duvarına ulaşım zorsa, ortada dikey (orta hat) bir kesi gerekebilir.

Miyom, rahim duvarına açılan bir kesiyle çıkarılır. Miyomun bulunduğu boşluk, içinde boşluk kalmayacak şekilde, derinliğe göre birden fazla katmanda dikilir; rahim iç boşluğundan geçen dikişten ve dokunun gereğinden fazla yakılmasından kaçınılır. Kanamayı azaltmak için çeşitli yöntemler kullanılabilir; bunların ne kadar etkili olduğu yönteme göre değişir, seçimi cerrahi ekip yapar. Karın içi yıkanır. Yapışıklık önleyici maddelerin kullanımı düşünülebilir, ama bunların ne kadar yararlı olduğuna dair yeterli veri yok; asıl önemli olan dokuya nazik davranmak ve kanamayı titizlikle kontrol etmektir. Ameliyatı Doç. Dr. Nurettin Türktekin, Memorial Şişli Hastanesi'nde yapar.

Açık yöntem yerine başka bir yöntem seçilebilir mi?

Miyomlar karın yoluyla açık ya da kapalı şekilde, rahim içine uzananlar ise kesisiz bir yöntemle ele alınabilir. Her miyom için uygun tek bir yöntem yoktur; yöntemler arasında genel bir üstünlük sıralaması da yapılamaz. Seçimde miyomun özellikleri, belirtileriniz, gebelik isteğiniz, cerrahın deneyimi ve sizin tercihiniz birlikte değerlendirilir. Açık yolda kesi daha geniştir ve iyileşme genellikle daha uzun sürer; yara yeri sorunları da bu yöntemle ilişkili riskler arasındadır.

Açık miyom ameliyatının riskleri nelerdir?

Başlıca riskler şunlardır:

• Anesteziye bağlı riskler
• Kanama ve kan nakli gereksinimi
• Enfeksiyon (kesi yeri, idrar yolu, pelvis)
• Ameliyat sonrası karın içinde yapışıklıklar oluşması
• Komşu organlarda (bağırsak, mesane, idrar yolu) ya da damarlarda yaralanma
• Rahim iç boşluğunun açılması ve buna bağlı yapışıklıklar
• Kesi yerinde yara iyileşme sorunları ve fıtık
• Bacak damarlarında pıhtı oluşumu
• Miyomların yeniden ortaya çıkması
• Nadiren planlanmayan ek işlem gereksinimi
• Nadiren beklenmeyen patoloji sonucu
• Sonraki gebelikte rahim yırtılması ya da gebelikte ek izlem gerektiren durumlar (nadir)

Risklerin ne kadar sık görüldüğü kişiye, miyomun özelliklerine ve ameliyatın kapsamına göre değişir. Sizin için hangilerinin geçerli olduğunu ameliyat öncesi görüşmede hekiminize sormanız iyi olur.

İyileşme süreci nasıl ilerler?

Açık ameliyatta karın duvarına açılan kesi nedeniyle iyileşme, kapalı yönteme kıyasla genellikle daha uzun sürer. Bazı çalışmalarda, kapalı yöntemin açık yönteme göre daha az ameliyat sonrası ağrıya ve daha kısa hastanede kalışa yol açtığı bulunmuştur; ama bu veriler eski tarihlidir. Bu fark, yöntem seçilirken göz önünde bulundurulur. Hastanede kalış süreniz, kesi bakımı, işe, spora ve cinsel ilişkiye dönüş zamanınız ameliyatın kapsamına ve size göre değişir; yönergeleri size ameliyatı yapan ekip verir.

Kesi yerinde ağrı ve hassasiyet, hafif vajinal lekelenme ve yorgunluk, ameliyattan sonra olağan belirtiler arasındadır. Kontrol muayenesinde patoloji sonucunuz sizinle paylaşılır.

Ameliyattan sonra gebelik, doğum şekli ve miyomun tekrarı nasıl olur?

Ameliyattan sonra ne zaman gebelik deneyebileceğiniz, miyomun derinliğine ve rahim dikişinin kapsamına göre değişir; bu süreyi hekiminiz size bildirir. Miyomektomi sonrası gebelikte rahim yırtılması nadirdir ve çoğu bildirimde doğum eyleminden önce görülmüştür; ama kesin bir eşik yoktur ve bu konudaki gözlemsel verilerin kalitesi sınırlıdır. Doğum şeklinizi ve zamanını, ameliyatın derinliğine ve rahim boşluğunun açılıp açılmadığına göre doğum hekiminiz belirler; bu yüzden ameliyat geçmişinizi gebelik takibinizi yapan doğum hekimine bildirmeniz önemlidir.

Miyomektomi sadece var olan miyomları çıkarır, yeni miyom oluşumunu önlemez. Rahim korunduğu için yeni miyom gelişebilir; rahim alma ameliyatında bu olasılık yoktur. Bu yüzden ameliyattan sonra da düzenli kontrol önerilir.